Từ Sợ Đến Mê Rắn Kiểng (P3)

Kỳ 3: Top 10 Loài Rắn Kiểng Cho Newbie Tại Việt Nam

“Alo alo, anh em chơi rắn kiểng newbie điểm danh phát coi! Hôm nay tui lên kèo giới thiệu top 10 mấy em rắn mà tụi mình có thể “đu đưa” ngay từ những ngày đầu tiên nha. Nhưng mà trước khi đi vào chi tiết, có vài điều quan trọng cần phải nhắc đi nhắc lại để anh em nhớ nằm lòng nè:

Mấy cái lưu ý “tối quan trọng”

Để tránh những rắc rối không đáng có về sau, anh em ĐẶC BIỆT lưu ý đọc kỹ Kỳ 2 về các quy định pháp luật liên quan đến việc nuôi rắn cảnh ở Việt Nam nhé. Tóm lại, việc tìm hiểu kỹ các quy định pháp luật hiện hành là BẮT BUỘC để đảm bảo mọi thứ diễn ra suôn sẻ và hợp pháp.

  • Tìm hiểu kỹ các quy định của pháp luật Việt Nam: Cái này là ưu tiên số một luôn đó anh em. Đừng có thấy rắn đẹp là nhắm mắt mua về nuôi liền nha. Việt Nam mình có luật hẳn hoi về việc nuôi động vật hoang dã (bao gồm cả mấy em nhập ngoại, không có ở Việt Nam mình luôn đó), nên phải tìm hiểu cho kỹ. Mấy ẻm có thể nằm trong danh mục động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm hoặc là hàng “quý tộc” CITES đó, nuôi nhốt trái phép là “đi ăn cơm nhà nước” như chơi đó. Nhớ kiểm tra Nghị định 06/2019/NĐ-CP, Nghị định 84/2021/NĐ-CP sửa đổi để nắm rõ luật lệ nha.

Rồi, giờ thì mình vào chủ đề chính thôi! Top 10 mấy em rắn kiểng “dễ thương” cho người mới bắt đầu nè:

  1. Rắn Ngô (Corn Snake – Pantherophis guttatus):
    • Tính tình: Hiền lành, tò mò, dễ làm quen, thích bò trườn khám phá vào lúc nhá nhem tối và ban đêm. Màu sắc thì khỏi phải bàn, siêu đa dạng và đẹp mắt.
    • Kích thước: Khi trưởng thành thì dài tầm 1.2 – 1.8m.
    • Chuồng trại: Bể kính hoặc thùng nhựa kích thước tối thiểu 75x30x30cm (dài x rộng x cao) cho rắn trưởng thành. Nắp đậy phải chắc chắn à nghen, không là ẻm “đi du lịch” đó. Lót nền thì dùng mùn dừa, vỏ cây hoặc aspen cho nó “sang chảnh”. Nhớ trang bị cho ẻm 2 cái hang trú (1 bên ấm, 1 bên mát) và cái bát nước đủ lớn để ẻm ngâm mình thư giãn. Có điều kiện thì cho thêm cành cây để ẻm leo trèo cho khỏe người.
    • Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm thì tầm 29-31°C, chỗ mát thì 24-26°C. Độ ẩm thì giữ ở mức 40-50% là ổn.
    • Ăn uống: Món khoái khẩu là chuột đông lạnh (đã rã đông). Kích thước chuột thì vừa miếng với phần dày nhất của cơ thể rắn. Rắn con thì ăn mỗi 5-7 ngày, rắn lớn thì 7-14 ngày/lần.
    • Lưu ý: Mấy em này trốn chuồng siêu đỉnh đó, nên nắp đậy phải kỹ càng à nghen. Rắn Ngô là lựa chọn số một cho mấy anh em mới bắt đầu đó.

    2. Trăn Bóng (Ball Python / Royal Python – Python regius):

      1. Tính tình: Hiền lành “banh nóc”, nhút nhát thấy sợ, gặp chuyện gì là cuộn tròn lại thành quả bóng cho nó an toàn (nên mới có tên là trăn bóng đó). Hoạt động chủ yếu về đêm. Kích thước vừa phải, tầm 0.9 – 1.5m. Màu sắc cũng đa dạng và đẹp không kém rắn Ngô.
      2. Chuồng trại: Thùng nhựa hoặc bể kính kích thước cỡ Rắn Ngô hoặc lớn hơn chút (90x45x30cm). Mấy em này thích có chỗ trú ẩn kín đáo, chặt chẽ để cảm thấy an toàn. Lót nền giữ ẩm tốt như mùn dừa, vỏ thông. Bát nước thì loại hơi lớn chút để ẻm ngâm mình.
      3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm thì 31-33°C, chỗ mát thì 25-27°C. Độ ẩm 50-60%, lúc lột xác thì tăng lên 70% cho ẻm dễ lột.
      4. Ăn uống: Món ăn là chuột hoặc chuột rat đông lạnh. Tần suất ăn uống thì giống Rắn Ngô.
      5. Lưu ý: Mấy em này nổi tiếng là kén ăn đó nha, nhất là khi bị stress hoặc thay đổi môi trường sống. Phải kiên nhẫn và giữ cho chuồng trại ổn định thì ẻm mới chịu ăn uống đều đặn.

      3. Rắn Vua California (Lampropeltis californiae):

        1. Tập tính: Khá năng động, tò mò, ăn khỏe như trâu. Lúc nhỏ có thể hơi “hổ báo” chút nhưng lớn lên thì hiền khô à. Trong tự nhiên, ẻm còn ăn cả mấy loài rắn khác (kể cả rắn độc) nữa đó. Kích thước trưởng thành tầm 0.9 – 1.2m.
        2. Chuồng nuôi: Giống Rắn Ngô. Lót nền thì dùng aspen hoặc mùn dừa. Nhớ trang bị hang trú và bát nước cho ẻm nhé.
        3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 30-32°C, chỗ mát 23-25°C. Độ ẩm 40-60%.
        4. Ăn uống: Chuột đông lạnh là món tủ. Mấy em này ăn khỏe lắm, ít khi bỏ bữa.
        5. Lưu ý: Tuyệt đối không nuôi chung Kingsnake với bất kỳ loài rắn nào khác (kể cả đồng loại) vì ẻm có thể “xơi tái” luôn đó.

        4. Rắn Sữa (Milk Snake – Lampropeltis triangulum): (Có nhiều phân loài như Honduran, Sinaloan, Nelson’s)

          1. Tập tính: Tính tình thì giống Rắn Vua và Rắn Ngô. Khá hiền lành nhưng lúc nhỏ có thể hơi nhút nhát và phóng nhanh như bay. Màu sắc thì khỏi phải bàn, rực rỡ như tắc kè hoa, thường có các vòng màu đỏ, đen, vàng/trắng (nhìn giống rắn san hô độc nhưng mà ẻm vô hại nha). Kích thước thì tùy phân loài, từ 0.6m đến hơn 1.5m (mấy em Honduran).
          2. Chuồng nuôi: Giống Rắn Ngô/Rắn Vua. Kích thước chuồng thì tùy thuộc vào kích thước tối đa của phân loài mà anh em nuôi.
          3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 29-31°C, chỗ mát 24-26°C. Độ ẩm 40-60%.
          4. Ăn uống: Chuột đông lạnh.
          5. Lưu ý: Màu sắc nổi bật là ưu điểm nhưng cũng là nhược điểm làm ẻm dễ bị hoảng sợ. Nhớ nhẹ nhàng với ẻm nha. Mấy em này cũng trốn chuồng siêu phàm đó.

          5. Trăn Cát Kenya (Kenyan Sand Boa – Gongylophis colubrinus):

            1. Tập tính: Hiền lành, chậm chạp, cả ngày vùi mình dưới lớp lót nền. Kích thước nhỏ nhắn, con đực chỉ tầm 30-45cm, con cái 60-90cm. Ngoại hình độc đáo với đôi mắt nhỏ trên đỉnh đầu.
            2. Chuồng nuôi: Bể nhỏ hơn mấy loài trên, khoảng 40-60L là đủ cho rắn trưởng thành. Quan trọng nhất là lớp lót nền dày (10-15cm) và khô như aspen, cát mịn (trộn với chất nền khác, không dùng cát xây dựng) để ẻm đào hang. Không cần độ ẩm cao. Bát nước nhỏ xinh là đủ.
            3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm (dưới nền) 32-35°C, chỗ mát 26-28°C. Độ ẩm thấp thôi, 30-40%.
            4. Ăn uống: Chuột pinky hoặc fuzzy đông lạnh.
            5. Lưu ý: Vì ẻm hay ẩn mình nên có thể anh em không thấy ẻm thường xuyên. Nhưng mà ẻm rất dễ chăm sóc nếu mình cung cấp đúng môi trường sống cho ẻm đó.

            6. Rắn Mũi Hếch Phương Tây (Western Hognose Snake – Heterodon nasicus):

              1. Tập tính: Nhỏ nhắn (40-90cm), tính cách thú vị. Khi bị đe dọa, ẻm thường phình cổ, rít lên, giả vờ tấn công (nhưng ít khi cắn thật), thậm chí lăn đùng ra giả chết nhìn muốn cười xỉu. Hoạt động ban ngày là chủ yếu.
              2. Chuồng nuôi: Giống Trăn Cát Kenya, cần lớp lót nền dày để ẻm đào hang (aspen là lựa chọn tốt). Kích thước chuồng 60x30x30cm là ổn áp.
              3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 32°C, chỗ mát 24-26°C. Độ ẩm thấp, 30-50%.
              4. Ăn uống: Chủ yếu là chuột đông lạnh. Mấy ẻm này ban đầu có thể hơi kén ăn chút.
              5. Lưu ý: Loài này có nọc độc nhẹ và răng nanh nằm ở phía sau hàm. Vết cắn hiếm khi xảy ra và thường chỉ gây sưng, ngứa nhẹ tại chỗ cho người (trừ trường hợp dị ứng nặng). Tuy nhiên, vẫn cần cẩn trọng khi xử lý và không nên để ẻm cắn nha. Nhớ kiểm tra kỹ tính hợp pháp của việc nuôi loài này tại Việt Nam trước khi quyết định nuôi ẻm nha.

              7. Rắn Sọc Thông Thường (Common Garter Snake – Thamnophis sirtalis):

                1. Tập tính: Khá năng động, hoạt động ban ngày là chủ yếu. Kích thước nhỏ đến trung bình (50-100cm). Tương đối dễ làm quen nhưng có thể “xịt nước hoa” (musk) có mùi hơi khó chịu khi bị sợ hãi.
                2. Chuồng nuôi: Bể dài (khoảng 75cm cho rắn trưởng thành) với nhiều chỗ ẩn nấp và cành cây thấp để ẻm leo trèo. Bát nước lớn để ẻm bơi lội.
                3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 28-30°C, chỗ mát 22-24°C. Độ ẩm 40-60%.
                4. Ăn uống: Chế độ ăn đa dạng hơn, có thể bao gồm cá nhỏ, giun đất và chuột pinky/fuzzy đông lạnh.
                5. Lưu ý: Nhớ đảm bảo chế độ ăn cân bằng cho ẻm nha. Mấy ẻm này có thể hơi chảnh cún, không chịu ăn chuột ngay từ đầu đâu. Có thể nuôi theo nhóm nhưng cần tìm hiểu kỹ và theo dõi sát sao.

                8. Rắn Nhà Châu Phi (African House Snake – Boaedon capensis/fuliginosus):

                • Tập tính: Hiền lành, dễ chăm sóc, hoạt động về đêm là chính. Kích thước vừa phải (0.6 – 1.2m). Ăn khỏe, lớn nhanh.
                • Chuồng nuôi: Tương tự Rắn Ngô. Cần hang trú và bát nước.
                • Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 31-32°C, chỗ mát 24-26°C. Độ ẩm 40-60%.
                • Ăn uống: Chuột đông lạnh là món khoái khẩu.
                • Lưu ý: Một lựa chọn tuyệt vời, dễ nuôi nhưng ít phổ biến hơn Rắn Ngô hay Trăn Bóng. Rất đáng để anh em cân nhắc đó nha.

                9. Trăn Hồng (Rosy Boa – Lichanura trivirgata):

                  1. Tập tính: Cực kỳ hiền lành, chậm chạp, kích thước nhỏ nhắn (60-100cm). Thường hoạt động vào lúc nhá nhem tối hoặc ban đêm.
                  2. Chuồng nuôi: Tương tự Trăn Cát Kenya nhưng có thể cho thêm vài tảng đá hoặc cành cây thấp để ẻm leo trèo cho vui. Lớp lót nền không cần quá dày nhưng vẫn cần chỗ ẩn nấp cho ẻm nha.
                  3. Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 30-32°C, chỗ mát 24-26°C. Độ ẩm thấp thôi, 30-50%.
                  4. Ăn uống: Chuột pinky hoặc fuzzy đông lạnh.
                  5. Lưu ý: Mấy ẻm này hiền khô và hiếm khi cắn người. Một lựa chọn tuyệt vời khác cho mấy anh em thích nuôi mấy loài trăn nhỏ nhắn, dễ thương.

                  10. Trăn Children (Children’s Python – Antaresia childreni):

                  • Tập tính: Là một trong những loài trăn nhỏ nhất thế giới luôn đó (75-100cm). Tương đối hiền lành, mặc dù mấy em con non có thể hơi nhát và cắn nhẹ chút. Hoạt động về đêm và nhá nhem tối, thích leo trèo hơn mấy loài trăn đào hang.
                  • Chuồng nuôi: Bể cao hơn một chút (ví dụ: 60x40x40cm) với cành cây để ẻm leo trèo cho khỏe khoắn. Cần hang trú cả trên cao và dưới thấp để ẻm lựa chỗ mà chill. Lót nền thì dùng mùn dừa hoặc vỏ cây cho nó tự nhiên.
                  • Nhiệt độ & Độ ẩm: Chỗ sưởi ấm 32-35°C, chỗ mát 25-27°C. Độ ẩm 50-60%.
                  • Ăn uống: Chuột đông lạnh.
                  • Lưu ý: Kích thước nhỏ gọn và tính cách khá ổn áp làm mấy ẻm trở thành lựa chọn thú vị. Nhớ đảm bảo nhiệt độ điểm sưởi đủ ấm cho ẻm là được.

                    Trên đây là top 10 loài rắn kiểng mà tui gợi ý cho mấy anh em mới vào nghề. Tuy nhiên, để trở thành một người nuôi rắn có trách nhiệm và thành công, anh em cần tìm hiểu sâu hơn về từng loài, chuẩn bị chu đáo về chuồng trại, thức ăn và các điều kiện chăm sóc khác. Đừng ngần ngại tham gia các hội nhóm trên mạng xã hội hoặc tìm kiếm sự tư vấn từ những người có kinh nghiệm đi trước để học hỏi thêm nhiều điều hay ho nhé.

                    Và để tiếp nối hành trình khám phá thế giới rắn cảnh đầy thú vị này, kỳ tới chúng ta sẽ cùng gặp gỡ những chuyên gia nuôi rắn chuyên nghiệp tại Việt Nam. Họ là những người có kiến thức uyên bác và kinh nghiệm dày dặn trong việc chăm sóc các loài rắn, kể cả những loài “khó nhằn” như rắn độc. Hãy cùng lắng nghe những chia sẻ của họ về niềm đam mê, những khó khăn gặp phải và cả những bộ sưu tập rắn độc có một không hai tại Việt Nam nhé! Đừng bỏ lỡ!